İş Hukuku · Örnek Dilekçe
Süt İzninin Kullandırılmaması Nedeniyle Alacak Dava Dilekçesi
Bir yaşından küçük çocuğunu emzirmesi için kadın işçiye tanınan günde bir buçuk saatlik süt izninin kullandırılmaması hâlinde doğan alacağın yüzde elli zamlı ücret üzerinden talebini; ispat ve tanık ölçütlerini içerir.
Nöbetçi İş Mahkemesi
Dilekçenin düzenlenebilir hâlini indirebilirsiniz.
Word olarak indirUYAP (UDF) olarak indir… NÖBETÇİ İŞ MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ'NE
ARABULUCULUK SON TUTANAK TARİHİ : [../../20..]
DAVACI : [Ad Soyad] (T.C. Kimlik No: [...........]) [Açık adres]
VEKİLİ : Av. [Ad Soyad] ([Baro] Barosu, Sicil No: [.....]) [Adres / KEP / UETS adresi]
DAVALI : [Şirket Unvanı] (Vergi/MERSİS No: [...........]) [Açık adres]
KONU : Müvekkile, bir yaşından küçük çocuğunu emzirmesi için kanunen tanınan günde bir buçuk saatlik süt izninin kullandırılmaması nedeniyle doğan alacağın, yüzde elli zamlı ücret üzerinden hesaplanarak davalıdan tahsili talebinden ibarettir.
DAVA DEĞERİ : [.......] TL (Fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla kısmi dava olarak açılmıştır.)
AÇIKLAMALAR
1. Taraflar arasındaki iş ilişkisi
Müvekkil, davalı işverene ait [işyeri adı/adresi] adresindeki işyerinde [../../20..] tarihinden [../../20..] tarihine kadar [unvan/görev] sıfatıyla çalışmıştır. Son brüt aylık ücreti [.......] TL, günlük çalışma düzeni [saat aralığı] olup haftada [.....] gün çalışmaktadır.
2. Doğum ve süt izni dönemi
Müvekkil [../../20..] tarihinde doğum yapmış, doğum sonrası analık hâli iznini kullandıktan sonra [../../20..] tarihinde işbaşı yapmıştır. Çocuğun bir yaşını doldurduğu [../../20..] tarihine kadar geçen [.....] ay boyunca müvekkil, süt izni hakkına sahiptir.
Bu dönemde davalı işveren müvekkile süt iznini hiç kullandırmamış; müvekkil günlük çalışma süresinin tamamında fiilen çalıştırılmıştır. [Alternatif: İznin yalnızca [.....] dakikalık kısmı kullandırılmış, kalan kısmı kullandırılmamıştır.]
3. Hukuki dayanak
4857 sayılı Kanun'un 74. maddesi süt iznini düzenlemektedir:
"Kadın işçilere bir yaşından küçük çocuklarını emzirmeleri için günde toplam birbuçuk saat süt izni verilir."
Maddede, bu sürenin hangi saatler arasında ve kaça bölünerek kullanılacağını işçinin kendisinin belirleyeceği hükme bağlanmış; ayrıca sürenin niteliği açıkça gösterilmiştir:
"Bu süre günlük çalışma süresinden sayılır."
Süre günlük çalışma süresinden sayıldığı için, iznin kullandırılmaması hâlinde işçi fiilen günlük çalışma süresinin üzerinde çalışmış olmaktadır.
4. Kullandırılmayan süt izninin yüzde elli zamlı ücret üzerinden hesaplanacağı
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin 19.01.2021 tarihli, 2020/4320 E., 2021/1447 K. sayılı kararı doğrudan bu konuya ilişkindir. Kararda:
"Kanunda kadın işçilere verilmesi gereken izin süreleri emredici şekilde düzenlenmiştir. Süt izni hakkı bulunup da verilmemesi işçiye haklı fesih imkanı verirken, kullandırılmaması halinde fazla çalışma ücreti olarak talep edilebilir."
denilmiş; hesaplama yöntemi bakımından ise şu değerlendirme yapılmıştır:
"işçinin süt izni kullanması gerektiği halde bu iznin kullandırılmaması durumunda, kullandırılmayan sürenin tespiti ile % 50 zamlı ücret üzerinden hesaplama yapılması gerektiğinin kabulünün Anayasanın 50/2. maddesine ve amaçsal yorum benimsemek suretiyle 4857 sayılı kanunun ruhuna daha uygun düşeceği"
Aynı kararda somut uyuşmazlık bakımından; "davacının süt iznini kullanamadığı süre tespit edilip % 50 zamlı ücret üzerinden hesaplama yapılması gerekirken yazılı gerekçe ile talebin reddi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir." sonucuna varılmıştır. Karar, süt izni kullandırılmamasının idari yaptırıma bağlandığı yönünde 4857 sayılı Kanun'un 104. maddesine de atıf yapmaktadır.
Bu itibarla müvekkilin süt iznini kullanamadığı sürenin tespiti ile bu süreye ilişkin ücretin yüzde elli zamlı olarak hesaplanması gerekmektedir.
5. İspat
Müvekkilin süt iznini kullanamadığı, [işyeri giriş-çıkış kayıtları / puantaj kayıtları / vardiya çizelgeleri] ile tanık beyanlarından anlaşılacaktır. Anılan kayıtların davalı işverenden celbini talep ederiz.
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin 12.02.2026 tarihli, 2025/10221 E., 2026/1190 K. sayılı kararında, çalışma süresine ilişkin ispat bakımından şu ölçüt benimsenmiştir: "Fazla çalışmanın yazılı delil ya da tanıkla ispatı imkân dâhilindedir. İşyerinde çalışma düzenini bilmeyen ve bilmesi mümkün olmayan tanıkların anlatımlarına değer verilemez. Tanıklar ancak kendi çalışma dönemlerindeki çalışma şekli ile ilgili bilgi sahibi olabilirler ve tanıklıklarına ancak kendi çalışma dönemleri ile sınırlı olarak itibar edilebilir." Bu nedenle bildireceğimiz tanıklar, müvekkil ile aynı birimde ve aynı dönemde çalışmış kişilerden seçilmiştir.
6. Usule ilişkin açıklamalar
7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 3. maddesinin birinci fıkrası uyarınca "Kanuna, bireysel veya toplu iş sözleşmesine dayanan işçi veya işveren alacağı ve tazminatı ile işe iade talebiyle açılan davalarda, arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır." Müvekkil arabulucuya başvurmuş, [../../20..] tarihli son tutanak ile anlaşma sağlanamamıştır. Son tutanağın aslı/onaylı örneği dilekçemiz ekinde sunulmuştur.
Alacak miktarı kullandırılmayan sürenin ve ücretin bilirkişi incelemesiyle belirlenmesine bağlı olduğundan dava kısmi dava olarak açılmıştır. 6100 sayılı HMK'nın 109. maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca talep konusunun, aynı davada bir defaya mahsus olmak üzere iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın tahkikatın sona ermesine kadar artırılması hakkımız saklıdır.
Yetki bakımından 7036 sayılı Kanun'un 6. maddesi uyarınca davalının yerleşim yeri ile işin yapıldığı yer mahkemeleri yetkilidir.
EMSAL YÜKSEK MAHKEME KARARLARI
- Yargıtay 9. HD, 19.01.2021, 2020/4320 E., 2021/1447 K. — Karar oybirliğiyle verilmiştir. Kadın işçilere verilmesi gereken izin süreleri emredici niteliktedir. Süt izni hakkı bulunup da verilmemesi işçiye haklı fesih imkânı verir; kullandırılmaması hâlinde fazla çalışma ücreti olarak talep edilebilir. Kullandırılmayan sürenin tespiti ile yüzde elli zamlı ücret üzerinden hesaplama yapılması gerektiği, bunun Anayasa'nın 50/2. maddesine ve amaçsal yorumla Kanun'un ruhuna daha uygun düşeceği belirtilmiştir.
- Yargıtay 9. HD, 12.02.2026, 2025/10221 E., 2026/1190 K. — Karar oy birliğiyle verilmiştir. Fazla çalışmanın yazılı delil ya da tanıkla ispatı mümkündür; işyerindeki çalışma düzenini bilmeyen tanıkların anlatımlarına değer verilemez ve tanıkların beyanlarına ancak kendi çalışma dönemleri ile sınırlı olarak itibar edilebilir.
HUKUKİ SEBEPLER
2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası m.50; 4857 sayılı İş Kanunu m.41, 74, 104, Ek m.3; 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.3, 5, 6, 7; 6100 sayılı HMK m.109, 119 ve ilgili sair mevzuat.
HUKUKİ DELİLLER
- Müvekkile ait SGK hizmet dökümü ve işe giriş/çıkış bildirgeleri
- Çocuğun doğum belgesi ve nüfus kayıt örneği
- Analık hâli iznine ve işbaşı tarihine ilişkin belgeler
- İşyeri giriş-çıkış kayıtları, puantaj kayıtları ve vardiya çizelgeleri (celbi talep olunur)
- İşyeri özlük dosyasının tamamı (celbi talep olunur)
- Ücret bordroları, banka hesap kayıtları
- [Varsa] işyerinde uygulanan toplu iş sözleşmesi
- [../../20..] tarihli arabuluculuk son tutanağı
- Tanık beyanları (müvekkil ile aynı birimde ve aynı dönemde çalışmış kişiler; isim ve adresleri ayrıca bildirilecektir)
- Bilirkişi incelemesi, yemin, keşif ve her türlü yasal delil
Karşı tarafın sunacağı delillere karşı delil sunma hakkımız saklıdır.
SONUÇ VE İSTEM
Yukarıda açıklanan ve Sayın Mahkemenizce resen gözetilecek nedenlerle;
- Davanın KABULÜ ile, fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla müvekkile kullandırılmayan süt izni süresi tespit edilerek bu süreye ilişkin [.......] TL alacağın yüzde elli zamlı ücret üzerinden hesaplanmasına ve temerrüt tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalıdan tahsiline,
- Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına
karar verilmesini saygılarımızla vekâleten talep ederiz. [../../20..]
Davacı Vekili Av. [Ad Soyad] (İmza)
EKLER:
- Vekâletname örneği
- Arabuluculuk son tutanağı (asıl/onaylı örnek)
- Çocuğun doğum belgesi
- SGK hizmet dökümü
- Ücret bordroları
Metin 2026-09-22 tarihli mevzuata göre hazırlanmış ve denetlenmiştir.
Bu metin genel bilgilendirme amaçlı bir örnektir; somut olayın özelliklerine göre değişiklik gerektirir ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz.
Aynı bloktan

