… NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ'NE

(Uyuşmazlık ticari nitelikte ise: … Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi Sayın Başkanlığı'na)

DAVACI : [Ad Soyad / Unvan] (T.C. Kimlik / MERSİS No: [...........]) [Açık adres]

VEKİLİ : Av. [Ad Soyad] ([Baro] Barosu, Sicil No: [.....]) [Adres / KEP / UETS adresi]

DAVALI : [Ad Soyad / Unvan] (T.C. Kimlik / MERSİS No: [...........]) [Açık adres]

TAKİP DOSYASI : … İcra Müdürlüğü'nün 20../..... E. sayılı dosyası

KONU : Cebrî icra tehdidi altında ödenen ve aslında borçlu olunmayan [.......] TL'nin, ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte istirdadı talebidir.

DAVA DEĞERİ : [.......] TL

AÇIKLAMALAR

1. Takip ve ödeme

Davalı, müvekkil aleyhine … İcra Müdürlüğü'nün 20../..... E. sayılı dosyası ile [.......] TL için takip başlatmıştır. Müvekkil [takibe itiraz etmemiş / itirazı [../../20..] tarihinde kaldırılmış] olduğundan takip kesinleşmiş; müvekkil [../../20..] tarihinde [.......] TL'yi [icra dosyasına / haczedilen malların satışı suretiyle] ödemek zorunda kalmıştır. Son ödeme tarihi [../../20..]'dir.

2. Kanuni dayanak

İİK m.72/7 uyarınca "Takibe itiraz etmemiş veya itirazının kaldırılmış olması yüzünden borçlu olmadığı bir parayı tamamen ödemek mecburiyetinde kalan şahıs, ödediği tarihten itibaren bir sene içinde, umumi hükümler dairesinde mahkemeye başvurarak paranın geriye alınmasını istiyebilir."

Aynı maddenin son fıkrası uyarınca menfi tespit ve istirdat davaları takibi yapan icra dairesinin bulunduğu yer mahkemesinde açılabileceği gibi davalının yerleşim yeri mahkemesinde de açılabilir; davacı istirdat davasında yalnız paranın verilmesi lazım gelmediğini ispata mecburdur.

3. Davanın niteliği ve şartları

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 2016/15428 E., 2017/4895 K. sayılı ve 30.03.2017 tarihli kararında istirdat davasının esasları şöyle ortaya konulmuştur:

• İstirdat davası, İcra ve İflas Kanunu'nda düzenlenmiş olmasına rağmen uyuşmazlığı maddi hukuk bakımından sona erdirme amacına yönelik bir davadır; normal bir eda davası olup, bununla icra takibi sırasında sebepsiz olarak ödendiği iddia edilen paranın geri verilmesi istenir.
• Davanın biri takip hukukuna, diğeri maddi hukuka ilişkin iki şartı vardır: (i) geri verilmesi istenen paranın icra takibi sırasında ödenmiş olması, (ii) maddi hukuk bakımından aslında borçlu olunmayan bir paranın cebrî icra tehdidi altında ödenmek zorunda kalınmış olması (İİK m.72/VII).
• Borç olmayan paranın tamamen ödendiği tarihten itibaren bir yıllık hak düşürücü süre içinde dava açılmalıdır. Süre; borçlunun parayı doğrudan alacaklıya veya icra dairesine ödediği ya da haczedilen mallarının satılıp bedelin icra dairesine ödendiği tarihte başlar. Paranın icra dairesince alacaklıya ödendiği an, sürenin başlaması bakımından önemli değildir. Borcun ödenmesi taksite bağlanmışsa süre son taksidin ödendiği tarihten işlemeye başlar.
• Anılan süre hak düşürücü süre olduğundan taraflarca ileri sürülmese bile mahkemece resen göz önüne alınır; süreyi geçiren borçlunun açtığı istirdat davası reddedilir.

Somut olayda son ödeme [../../20..] tarihinde yapılmış olup işbu dava bir yıllık süre içinde açılmıştır.

4. Borçlu olunmadığı

Müvekkil, takip konusu borcu [hiç doğmamış olması / daha önce ödenmiş olması / zamanaşımına uğramış olması / dayanak ilişkinin geçersizliği] nedeniyle borçlu değildir. Bu husus ekte sunulan [banka dekontları / ibraname / sözleşme / ticari kayıtlar] ile ortaya konulmaktadır.

5. Görev ve dava şartı

[Uyuşmazlığın ticari dava niteliğinde olduğu hâllerde görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir. 6102 sayılı TTK m.5/A/1 uyarınca ticari davalardan konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır; [../../20..] tarihli anlaşamama son tutanağı ekte sunulmuştur.] [Uyuşmazlığın işçilik alacağından doğduğu hâllerde 7036 sayılı Kanun m.3/1 son cümlesi uyarınca istirdat davaları bakımından da arabuluculuk dava şartıdır.] [Bunların dışındaki hâllerde görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesi olup dava şartı olarak arabuluculuk aranmaz.]

EMSAL YÜKSEK MAHKEME KARARLARI

• Yargıtay 3. HD, 30.03.2017, 2016/15428 E., 2017/4895 K. — İstirdat davası normal bir eda davası olup icra takibi sırasında sebepsiz ödendiği iddia edilen paranın geri verilmesini sağlar. Şartları: paranın takip sırasında ödenmiş olması ve aslında borçlu olunmayan bir paranın cebrî icra tehdidi altında ödenmek zorunda kalınması. Bir yıllık hak düşürücü süre, borç olmayan paranın tamamen ödendiği tarihten (taksitte son taksitten) işler; paranın icra dairesince alacaklıya ödendiği an önemli değildir. Süre resen gözetilir.

HUKUKİ SEBEPLER

2004 sayılı İİK m.72; 6098 sayılı TBK m.77 vd.; 6100 sayılı HMK m.119 ve ilgili sair mevzuat.

HUKUKİ DELİLLER

1. … İcra Müdürlüğü'nün 20../..... E. sayılı takip dosyasının tamamı (celbi talep olunur)
2. Ödeme belgeleri / vezne makbuzları / banka dekontları
3. Borcun bulunmadığını gösterir belgeler (ibraname, sözleşme, ticari kayıtlar)
4. Ticari defter ve kayıtlar (celbi talep olunur)
5. Bilirkişi incelemesi, tanık beyanları ve her türlü yasal delil

SONUÇ VE İSTEM

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1. Davanın KABULÜ ile cebrî icra tehdidi altında ödenen [.......] TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan İSTİRDADINA,
2. Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına

karar verilmesini saygılarımızla vekâleten talep ederiz. [../../20..]

Davacı Vekili Av. [Ad Soyad] (İmza)

EKLER:

1. Vekâletname örneği
2. Ödeme belgeleri
3. Dayanak belgeler