Ceza · Örnek Dilekçe
Hileli İflas Suçuna İlişkin Şikâyet Dilekçesi (TCK m.161)
Malvarlığını eksiltmeye yönelik hileli tasarruflarda bulunulması nedeniyle verilen dilekçe; iflas kararının objektif cezalandırılabilme şartı niteliğini, seçimlik hareketleri ve araştırılması gereken hususları içerir.
Cumhuriyet Başsavcılığı
Dilekçenin düzenlenebilir hâlini indirebilirsiniz.
Word olarak indirUYAP (UDF) olarak indir… CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI'NA
ŞİKÂYETÇİ (SUÇTAN ZARAR GÖREN) : [Ad Soyad / Şirket unvanı] (T.C. Kimlik No / Vergi No: [...........]) — [Açık adres]
VEKİLİ : Av. [Ad Soyad] ([Baro] Barosu, Sicil No: [.....]) — [Adres / KEP / UETS adresi]
ŞÜPHELİLER : 1- [Ad Soyad] (T.C. Kimlik No: [...........]) — [müflis şirketin yetkilisi] — [Açık adres] 2- [Ad Soyad] (T.C. Kimlik No: [...........]) — [müflis şirketin ortağı] — [Açık adres]
SUÇ : Hileli iflas (TCK m.161)
SUÇ TARİHİ VE YERİ : [../../20..] — [açık adres]
AÇIKLAMALAR
1. Olay
Müvekkilin [.......] TL alacağı bulunan [şirket unvanı] hakkında, [.....] Asliye Ticaret Mahkemesinin [../../20..] tarihli ve [.....] E., [.....] K. sayılı kararı ile iflasına karar verilmiş; bu karar [../../20..] tarihinde kesinleşmiştir.
Şüpheliler, iflas kararından [önce / sonra], [../../20..] tarihinde [malvarlığını eksiltmeye yönelik hileli tasarruf: teminat niteliğindeki malların kaçırılması / gizlenmesi / değerinin azaltılması; ticari defter, kayıt veya belgelerin gizlenmesi veya yok edilmesi; gerçekte bulunmayan borç ilişkisi varmış gibi belge düzenlenmesi; gerçeğe aykırı muhasebe kayıtları veya sahte bilanço ile aktifin olduğundan az gösterilmesi] biçiminde tasarruflarda bulunmuşlardır.
[.....] İcra Dairesinin [../../20..] tarihli kararıyla müflis şirket ortaklarına, iflas tarihinden geriye doğru üç yıllık ticari defterlerin iflas müdürlüğüne teslim edilmesi gerektiğine ilişkin muhtıra gönderilmiş; şüpheliler muhtıraya rağmen [defterleri teslim etmemiş ve beyanda bulunmamışlardır].
2. Suç vasfı
TCK m.161/1 uyarınca "Malvarlığını eksiltmeye yönelik hileli tasarruflarda bulunan kişi, bu hileli tasarruflardan önce veya sonra iflasa karar verilmiş olması halinde, üç yıldan sekiz yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Hileli iflasın varlığı için; a) Alacaklıların alacaklarının teminatı mahiyetinde olan malların kaçırılması, gizlenmesi veya değerinin azalmasına neden olunması, b) Malvarlığını kaçırmaya yönelik tasarruflarının ortaya çıkmasını önlemek için ticari defter, kayıt veya belgelerin gizlenmesi veya yok edilmesi, c) Gerçekte bir alacak ve borç ilişkisi olmadığı halde, sanki böyle bir ilişki mevcutmuş gibi, borçların artmasına neden olacak şekilde belge düzenlenmesi, d) Gerçeğe aykırı muhasebe kayıtlarıyla veya sahte bilanço tanzimiyle aktifin olduğundan az gösterilmesi, gerekir."
3. Suçun unsurları
Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 18.10.2022 tarihli ve 2019/51 E., 2022/645 K. sayılı kararında, maddenin gerekçesine yer verilerek "kişinin bu tasarruflar nedeniyle cezalandırılabilmesi için, iflasa karar verilmiş olması gerekir. Bu nedenle, iflas olgusunun gerçekleşmesi, bir objektif cezalandırılabilme şartı niteliği taşımaktadır." denilmiş; ayrıca "Hileli iflâs suçu, seçimlik hareketli bir suçtur." ve "Bu suçun faili, iflâsa tabi bir borçlu yani, tacir olabilir. Ancak, bir tüzel kişinin tacir olması durumunda, tüzel kişiliğin organ veya temsilcisi olan, tüzel kişi adına tasarrufta bulunan gerçek kişiler de suç faili olabileceklerdir." ifadelerine yer verilmiştir.
Aynı kararda, birinci fıkranın (b) bendi bakımından "seçimlik hareketin gerçekleşmesi için failin mal varlığını kaçırmaya yönelik tasarrufta bulunmuş olması ve bu tasarrufunun ortaya çıkmasını önlemek için de ticari defter, kayıt veya belgeleri gizlemesi veya yok etmesi gerektiği, bu şekilde bir tasarruf olmadan failin ticari defter, kayıt veya belgeleri gizlemesi veya yok etmesinin hileli iflas suçunu oluşturmayacağı" belirtilmiştir.
4. Araştırılması talep olunan hususlar
Anılan kararda, somut olayda müflis limited şirket yönünden eksik araştırma ile karar verilmesi isabetsizliğinden hükümler bozulmuş; o olaydaki belirli icra takip, asliye ticaret mahkemesi ve iflas dosyalarının asıllarının ya da onaylı suretlerinin getirtilmesi, takibe dayanak 35.000 TL bedelli çekin arka yüzünde müflis şirket adına atılan imzanın sanıklara ait olup olmadığı hususunda bilirkişi incelemesi yaptırılması, müflis şirketin malvarlığı, ticari defterleri ile ortak, yetkili temsilci, merkez ve kuruluş tarihi bilgilerinin ilgili kurumlardan sorulması ve mal varlığı değerleri üzerinde tasarrufta bulunulduğunun anlaşılması hâlinde uzman bilirkişi incelemesi yaptırılması gerektiği belirtilmiştir. Somut olayımız bakımından da; ilgili icra takip, asliye ticaret mahkemesi ve iflas dosyalarının asıllarının ya da onaylı suretlerinin getirtilmesi; suça konu [çek / senet / belge] üzerindeki imzanın şüphelilere ait olup olmadığı hususunda bilirkişi incelemesi yaptırılması; şirket adına suç tarihi itibarıyla kayıtlı taşınır veya taşınmaz mal bulunup bulunmadığının tapu sicil müdürlüğü, trafik tescil şube müdürlüğü ve bankalardan, ticari defter tutulup tutulmadığının ticari işletmenin bulunduğu yer ticaret sicili müdürlüğü ile noterden, ortağı ve yetkili temsilcisi ile şirketin merkezi ve kuruluş tarihinin ticaret sicili müdürlüğünden sorulmak suretiyle kesin olarak belirlenmesi; malvarlığı değerleri tespit edilip bunlar üzerinde tasarrufta bulunulduğunun anlaşılması hâlinde Ticaret, İcra ve İflas Hukuku ve Ceza Hukuku konularında uzman bilirkişi aracılığıyla inceleme yaptırılması talep olunur.
[Şüphelilerin şirketi fiilen işletip işletmedikleri ile suç tarihinde tutuklu veya hükümlü olup olmadıkları da araştırılmalıdır.]
5. Soruşturma koşulu
TCK m.161'de şikâyet koşuluna yer verilmemiştir; suç re'sen soruşturulur. İşbu dilekçe CMK m.158 uyarınca ihbar ve şikâyet niteliğindedir. CMK m.253/1-(b)'de sayılan uzlaştırma kapsamındaki suçlar arasında bu suç yer almamaktadır.
6. Suçtan zarar görenin hakları
CMK m.234/1-(a) uyarınca müvekkilin soruşturma evresinde delillerin toplanmasını isteme, soruşturmanın gizlilik ve amacını bozmamak koşuluyla Cumhuriyet savcısından belge örneği isteme, CMK m.153'e uygun olmak koşuluyla vekili aracılığıyla soruşturma belgelerini ve elkonulan ve muhafazaya alınan eşyayı inceletme ve kovuşturmaya yer olmadığı kararına itiraz hakları bulunmaktadır. CMK m.237/1 uyarınca kovuşturma evresinde kamu davasına katılma hakkı saklıdır.
HUKUKİ SEBEPLER
5237 sayılı TCK m.161, 162; 2004 sayılı İİK m.173, 174; 5271 sayılı CMK m.153, 158, 160, 234, 237, 253 ve sair mevzuat.
DELİLLER
- [.....] Asliye Ticaret Mahkemesinin [.....] E. sayılı iflas dosyası ve kesinleşme şerhi (celbi talep olunur)
- [.....] İcra Müdürlüğünün [.....] sayılı takip dosyası (celbi talep olunur)
- [.....] İcra Dairesinin [.....] iflas sayılı dosyası ve ticari defterlerin teslimine ilişkin muhtıra ile tebligat parçaları (celbi talep olunur)
- Şirkete ait ticaret sicil kayıtları, ortaklar ve yetkili temsilciler listesi, merkez ve kuruluş tarihi bilgileri (celbi talep olunur)
- Tapu sicil müdürlüğü, trafik tescil şube müdürlüğü ve banka kayıtları (celbi talep olunur)
- Ticaret sicili müdürlüğü ve noter kayıtları (ticari defter tutulup tutulmadığı yönünden, celbi talep olunur)
- Suça konu belgeler üzerindeki imzalar yönünden bilirkişi incelemesi
- Ticaret, İcra ve İflas Hukuku ve Ceza Hukuku konularında uzman bilirkişi incelemesi
- Tanık beyanları — [Ad Soyad, adres]
- Şüphelilerin adli sicil kayıtları
- Her türlü yasal delil
EMSAL YÜKSEK MAHKEME KARARLARI — KONU BAŞLIKLARINA GÖRE
İflas kararının niteliği ve failin sıfatı Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 18.10.2022, 2019/51 E., 2022/645 K.: İflas olgusunun gerçekleşmesi objektif cezalandırılabilme şartıdır; hileli iflas seçimlik hareketli bir suçtur; suçun faili iflasa tabi bir borçlu, yani tacir olabilir, tüzel kişinin tacir olması durumunda tüzel kişiliğin organ veya temsilcisi olan, tüzel kişi adına tasarrufta bulunan gerçek kişiler de fail olabilir.
Birinci fıkranın (b) bendindeki seçimlik hareket Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 18.10.2022, 2019/51 E., 2022/645 K.: (b) bendindeki seçimlik hareketin gerçekleşmesi için failin malvarlığını kaçırmaya yönelik tasarrufta bulunmuş olması ve bu tasarrufun ortaya çıkmasını önlemek için ticari defter, kayıt veya belgeleri gizlemesi veya yok etmesi gerekir; böyle bir tasarruf olmaksızın yalnızca defter, kayıt veya belgelerin gizlenmesi veya yok edilmesi hileli iflas suçunu oluşturmaz.
Araştırılması gereken hususlar Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 18.10.2022, 2019/51 E., 2022/645 K.: Somut olayda, müflis limited şirket yönünden eksik araştırma ile karar verilmesi isabetsizliğinden bozma kararı verilmiş; bozmada o olaydaki icra takip (2008/7324), asliye ticaret mahkemesi (2009/41 esas) ve iflas (2009/54) dosyalarının asıllarının ya da onaylı suretlerinin getirtilmesi; takibe dayanak 35.000 TL bedelli çekin arka yüzünde müflis şirket adına atılan imzanın sanıklara ait olup olmadığı hususunda bilirkişi incelemesi yaptırılması; müflis şirket adına suç tarihi itibarıyla kayıtlı taşınır veya taşınmaz mal bulunup bulunmadığının tapu sicil müdürlüğü, trafik tescil şube müdürlüğü ve bankalardan, ticari defter tutulup tutulmadığının ticari işletmenin bulunduğu yer ticaret sicili müdürlüğü ile noterden, ortağı ve yetkili temsilcisi ile şirketin merkezi ve kuruluş tarihinin ticaret sicili müdürlüğünden sorulmak suretiyle kesin olarak belirlenmesi; mal varlığı değerleri tespit edilip bunlar üzerinde tasarrufta bulunulduğunun anlaşılması hâlinde Ticaret, İcra ve İflas Hukuku ve Ceza Hukuku konularında uzman bilirkişi aracılığıyla inceleme yaptırılması gerektiği belirtilmiştir.
SONUÇ VE İSTEM
Şüpheliler hakkında soruşturma başlatılarak, iflas ve icra dosyalarının celbi ile uzman bilirkişi incelemesi yaptırılması suretiyle kamu davası açılması ile cezalandırılmalarını saygılarımızla talep ederiz. [../../20..]
Şikâyetçi Vekili Av. [Ad Soyad] (İmza)
Metin 2026-09-21 tarihli mevzuata göre hazırlanmış ve denetlenmiştir.
Bu metin genel bilgilendirme amaçlı bir örnektir; somut olayın özelliklerine göre değişiklik gerektirir ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz.
Aynı bloktan

