Aile ve Miras · Örnek Dilekçe
Yoksulluk Nafakasının Kaldırılması, Olmadığı Takdirde İndirilmesi Dava Dilekçesi (TMK m.176)
Davalı lehine hükmedilmiş bulunan aylık [.......] TL yoksulluk nafakasının KALDIRILMASI, bu talep yerinde görülmediği takdirde İNDİRİLMESİ istemidir.
Nöbetçi Aile Mahkemesi
Dilekçenin düzenlenebilir hâlini indirebilirsiniz.
Word olarak indirUYAP (UDF) olarak indir… NÖBETÇİ AİLE MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ'NE
DAVACI : [Ad Soyad] (T.C. Kimlik No: [...........]) [Açık adres]
VEKİLİ : Av. [Ad Soyad] ([Baro] Barosu, Sicil No: [.....]) [Adres / KEP / UETS adresi]
DAVALI : [Ad Soyad] (T.C. Kimlik No: [...........]) [Açık adres]
KONU : Davalı lehine hükmedilmiş bulunan aylık [.......] TL yoksulluk nafakasının KALDIRILMASI, bu talep yerinde görülmediği takdirde İNDİRİLMESİ istemidir.
DAVA DEĞERİ : [.......] TL
AÇIKLAMALAR
1. Mevcut nafaka
Taraflar [… Aile Mahkemesi'nin [../../20..] tarih ve 20../..... E., 20../..... K. sayılı ilamı] ile boşanmış; davalı lehine aylık [.......] TL yoksulluk nafakasına hükmedilmiş ve karar [../../20..] tarihinde kesinleşmiştir.
2. Kanuni dayanak
TMK m.176/3 uyarınca: "İrat biçiminde ödenmesine karar verilen maddî tazminat veya nafaka, alacaklı tarafın yeniden evlenmesi ya da taraflardan birinin ölümü hâlinde kendiliğinden kalkar; alacaklı tarafın evlenme olmaksızın fiilen evliymiş gibi yaşaması, yoksulluğunun ortadan kalkması ya da haysiyetsiz hayat sürmesi hâlinde mahkeme kararıyla kaldırılır."
TMK m.176/4 uyarınca: "Tarafların malî durumlarının değişmesi veya hakkaniyetin gerektirdiği hâllerde iradın artırılması veya azaltılmasına karar verilebilir."
3. Kaldırma sebebi
- [Seçenek A — Fiilen evliymiş gibi yaşama] Davalı, [../../20..] tarihinden bu yana [Ad Soyad] ile [açık adres] adresinde, aynen evlilikte olduğu gibi ortak bir hayat kurarak fiilen birlikte yaşamaktadır. Bu husus [adres kayıt sistemi kayıtları, abonelik kayıtları, komşu tanık beyanları, birlikte edinilen taşınır/taşınmaz kayıtları] ile sabittir.
- [Seçenek B — Yoksulluğun ortadan kalkması] Davalı [../../20..] tarihinde [işyeri/kurum] bünyesinde [unvan] olarak çalışmaya başlamış olup aylık geliri [.......] TL'dir. [Ayrıca [../../20..] tarihinde [miras/satış] yoluyla [taşınmaz] edinmiştir.] Bu itibarla davalının yoksulluğu ortadan kalkmıştır.
- [Seçenek C — Malî durumun değişmesi] Müvekkilin geliri [../../20..] tarihinde [işten çıkarılma / emeklilik / iş göremezlik] nedeniyle [.......] TL'ye düşmüştür.
4. İspat ölçütü
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin 2020/1980 E., 2020/3397 K. sayılı ve 29.06.2020 tarihli kararında, nafaka alacaklısının evlenme olmaksızın fiilen evliymiş gibi yaşamasının yoksulluk nafakasının kaldırılması sebebi olduğu; ancak bu sebebin gerçekleşmesi için aynen evlilik gibi ortak bir hayat kurularak fiilen birlikte yaşanması gerektiği belirtilmiş; somut olayda ise dosyadaki tüm deliller bir arada değerlendirildiğinde davalının davacıdan boşandıktan sonra başka bir şahıs ile evlenme olmaksızın fiilen birlikte yaşadığına dair somut, inandırıcı delil bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Aynı kararda; nafaka iradının tarafların yaptıkları sözleşmeye dayansa bile indirilebileceği gibi tamamen de kaldırılabileceği, ancak sözleşme ile kararlaştırılmış ve hâkim tarafından onaylanmış iradın kanunda aranan şartlar gerçekleşmeden kaldırılmasını ya da indirilmesini istemenin hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olduğu; sırf boşanmayı sağlayabilmek için bilerek ve isteyerek malî gücünün üzerinde bir yükümlülüğü üstlenen kişinin sonradan bu yükümlülüğün kaldırılmasını veya azaltılmasını istemesinin iyiniyet ve sözleşmeye bağlılık ilkeleriyle bağdaşmayacağı vurgulanmıştır. Bununla birlikte, işlem temelinin çökmesi veya tarafların malî durumlarının değişmesi hâlinde iradın kaldırılması veya yeniden belirlenmesinin gerekebileceği belirtilmiştir.
Somut olayda, yukarıda sayılan delillerle davalının [fiilen evliymiş gibi yaşadığı / yoksulluğunun ortadan kalktığı] somut biçimde ortaya konulmaktadır.
5. Yetki ve görev
TMK m.177 uyarınca boşanmadan sonra açılacak nafaka davalarında nafaka alacaklısının yerleşim yeri mahkemesi yetkilidir. Görevli mahkeme, 4787 sayılı Kanun'un 4. maddesi uyarınca aile mahkemesidir.
EMSAL YÜKSEK MAHKEME KARARLARI
- Yargıtay 2. HD, 29.06.2020, 2020/1980 E., 2020/3397 K. (oy çokluğu; özet çoğunluk gerekçesinden) — TMK m.176 uyarınca irat biçiminde nafaka, alacaklının yeniden evlenmesi veya ölüm hâlinde kendiliğinden kalkar; evlenme olmaksızın fiilen evliymiş gibi yaşama, yoksulluğun ortadan kalkması veya haysiyetsiz hayat sürme hâlinde mahkeme kararıyla kaldırılır. Fiilen evliymiş gibi yaşama için aynen evlilik gibi ortak bir hayat kurularak birlikte yaşanması gerekir; somut olayda davalının boşandıktan sonra başka bir şahıs ile evlenme olmaksızın fiilen birlikte yaşadığına dair somut, inandırıcı delil bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddi gerektiği sonucuna varılmıştır. Sözleşmeye dayalı irat da indirilebilir veya kaldırılabilir; ancak kanuni şartlar gerçekleşmeden bunun istenmesi hakkın kötüye kullanılmasıdır. İşlem temelinin çökmesi veya malî durumların değişmesi, iradın kaldırılmasını veya yeniden belirlenmesini gerektirebilir.
HUKUKİ SEBEPLER
4721 sayılı TMK m.2, 175, 176, 177; 4787 sayılı Kanun m.4; 6100 sayılı HMK m.119 ve ilgili sair mevzuat.
HUKUKİ DELİLLER
- … Aile Mahkemesi'nin 20../..... E., 20../..... K. sayılı boşanma dosyası (celbi talep olunur)
- Davalının adres kayıt sistemi kayıtları (celbi talep olunur)
- Davalının SGK hizmet dökümü, gelir ve vergi kayıtları (celbi talep olunur)
- Davalının tapu, araç ve banka kayıtları (celbi talep olunur)
- Ortak konuta ilişkin elektrik, su, doğalgaz ve internet abonelik kayıtları (celbi talep olunur)
- Tanık beyanları
- Tarafların sosyal ve ekonomik durum araştırması
- Bilirkişi incelemesi ve her türlü yasal delil
SONUÇ VE İSTEM
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
- Davanın KABULÜ ile davalı lehine hükmedilmiş aylık [.......] TL yoksulluk nafakasının, dava tarihinden geçerli olmak üzere KALDIRILMASINA,
- Bu talep yerinde görülmediği takdirde nafakanın aylık [.......] TL'ye İNDİRİLMESİNE,
- Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına
karar verilmesini saygılarımızla vekâleten talep ederiz. [../../20..]
Davacı Vekili Av. [Ad Soyad] (İmza)
EKLER:
- Vekâletname örneği
- Boşanma ilamı örneği
- Delil listesi ve ekleri
Metin 2026-09-19 tarihli mevzuata göre hazırlanmıştır.
Bu metin genel bilgilendirme amaçlı bir örnektir; somut olayın özelliklerine göre değişiklik gerektirir ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz.
Aynı bloktan

