… NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ'NE

DAVACI : [Ad Soyad] (T.C. Kimlik No: [...........]) [Açık adres — yerleşim yeri]

VEKİLİ : Av. [Ad Soyad] ([Baro] Barosu, Sicil No: [.....]) [Adres / KEP / UETS adresi]

DAVALI : [.....] Nüfus Müdürlüğü

KONU : Müvekkilin nüfus kaydında yer alan "[mevcut ad/soyadı]" ibaresinin "[talep edilen ad/soyadı]" olarak düzeltilmesi talebidir.

AÇIKLAMALAR

1. Mevcut kayıt

Müvekkil, [il/ilçe] nüfusuna kayıtlı olup nüfus kaydında adı "[mevcut ad]", soyadı "[mevcut soyadı]" olarak yer almaktadır. Müvekkilin yerleşim yeri [adres]'tir.

2. Haklı sebep

TMK m.27/1 uyarınca "Adın değiştirilmesi, ancak haklı sebeplere dayanılarak hâkimden istenebilir."

Müvekkil bakımından haklı sebep şu olgulardan doğmaktadır:

• [Seçenek A — Toplumda bilinen adla anılma] Müvekkil, doğumundan bu yana aile çevresinde, iş ve sosyal yaşamında "[kullanılan ad]" olarak bilinip tanınmaktadır; nüfusta yazılı ad hiçbir zaman kullanılmamıştır. Bu durum günlük yaşamda ve resmî işlemlerde karışıklığa yol açmaktadır.
• [Seçenek B — Adın gülünç veya incitici olması] Müvekkilin adı, toplum içinde alay konusu edilmekte ve kişilik haklarını zedelemektedir.
• [Seçenek C — Telaffuz ve yazım güçlüğü] Müvekkilin adı yaygın olarak yanlış yazılmakta ve telaffuz edilmekte olup bu durum resmî kayıtlarda sürekli hataya sebep olmaktadır.
• [Seçenek D — Aile bütünlüğü] Müvekkil, birlikte yaşadığı ailenin soyadından farklı bir soyadı taşımakta ve bu nedenle sosyal yaşamda güçlük yaşamaktadır.
• [Seçenek E — İnanç, kültürel ve ailevî bağ] [Somut açıklama.]

Yargıtay 18. Hukuk Dairesi'nin 2015/1196 E., 2015/14266 K. sayılı ve 13.10.2015 tarihli kararında belirtildiği üzere; TMK m.27 hükmüne göre haklı nedenin varlığı hâlinde adın (soyadının) değiştirilmesi mümkün olup, hangi hâllerin haklı sebep teşkil ettiği konusunda bir yasal düzenleme bulunmadığından ve bu konuda bir kıstas belirlenmesi söz konusu olmadığından, haklı sebebin var olup olmadığı her bir davadaki özel koşullara göre mahkemece belirlenecektir. Anılan kararda ayrıca "Yargıtay uygulamalarında, kişinin toplum içerisinde bilinip tanındığı soyadı ile anılmayı ve onu kayden de taşımayı istemesinin haklı neden teşkil edeceği kabul edilmiştir." denilmektedir.

3. Kaydın ancak mahkeme kararıyla düzeltilebileceği

TMK m.39 uyarınca "Mahkeme kararı olmadıkça, kişisel durum sicilinin hiçbir kaydında düzeltme yapılamaz."

5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu'nun 35. maddesinin birinci fıkrası uyarınca "Kesinleşmiş mahkeme hükmü olmadıkça nüfus kütüklerinin hiçbir kaydı düzeltilemez ve kayıtların anlamını ve taşıdığı bilgileri değiştirecek şerhler konulamaz. Ancak olayların aile kütüklerine tescili esnasında yapılan maddî hatalar nüfus müdürlüğünce dayanak belgesine uygun olarak düzeltilir."

4. Görev, yetki ve yargılama usulü

5490 sayılı Kanun'un 36. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca "Nüfus kayıtlarına ilişkin düzeltme davaları, düzeltmeyi isteyen şahıslar ile ilgili resmî dairenin göstereceği lüzum üzerine Cumhuriyet savcıları tarafından yerleşim yeri adresinin bulunduğu yerdeki görevli asliye hukuk mahkemesinde açılır. Kayıt düzeltme davaları nüfus müdürü veya görevlendireceği nüfus memuru huzuru ile görülür ve karara bağlanır."

Aynı fıkranın (b) bendi uyarınca "Haklı sebeplerin bulunması hâlinde aynı konuya ilişkin düzeltme yapılması hâkimden istenebilir. Ad değişikliği hâlinde, nüfus müdürlüğü bu kişinin çocuklarının baba veya ana adına ilişkin kaydı, soyadı değişikliğinde ise eşin ve ergin olmayan çocukların soyadını da düzeltir." (c) bendi uyarınca "Tespit davaları, kaydın iptali veya düzeltilmesi için açılacak davalara karine teşkil eder."

Anılan Yargıtay kararında belirtildiği üzere, nüfus kaydının düzeltilmesine ilişkin davalarda resmî kayıt ve belgelere başvurulabileceği gibi, tanık dâhil her türlü kanıta başvurulabilir.

5. Kararın ilanı

TMK m.27/2 uyarınca adın değiştirilmesi nüfus siciline kayıt ve Basın İlan Kurumunun ilan portalında ilan olunur. Bu ilanda; hükmü veren mahkeme, kararın verildiği tarih, dosyanın esas ve karar numarası ile adının değiştirilmesine karar verilen kişinin nüfusa kayıtlı olduğu yer, doğum tarihi, ana ve baba adı, önceki adı ve soyadı ile mahkeme kararıyla verilen yeni adı ve soyadı yer alır. Aynı maddenin üçüncü fıkrası uyarınca ad değişmekle kişisel durum değişmez.

(Güncellik notu: TMK m.27'nin ikinci fıkrası 14/11/2024 tarihli ve 7532 sayılı Kanun'un 12 nci maddesiyle değiştirilmiştir. Anayasa Mahkemesinin 25/12/2025 tarihli ve E.: 2025/120; K.: 2025/270 sayılı Kararı ile bu fıkranın birinci cümlesinde yer alan "…ve Basın İlan Kurumunun ilan portalında ilan…" ibaresi ile ikinci cümlesi iptal edilmiş; iptal hükmünün kararın Resmî Gazete'de yayımlanmasından başlayarak dokuz ay sonra (1/1/2027) yürürlüğe gireceği hüküm altına alınmıştır. Bu nedenle anılan tarihten sonra verilecek kararlarda ilan usulü yönünden yürürlükteki düzenlemenin ayrıca gözetilmesi gerekir.)

EMSAL YÜKSEK MAHKEME KARARLARI

• Yargıtay 18. HD, 13.10.2015, 2015/1196 E., 2015/14266 K. — TMK m.27 uyarınca haklı sebebin varlığı hâlinde ad/soyadı değiştirilebilir; haklı sebep için yasal bir kıstas bulunmadığından her davanın özel koşullarına göre mahkemece belirlenir. Kişinin toplum içinde bilinip tanındığı soyadı ile anılmayı ve onu kayden taşımayı istemesi haklı neden sayılır. Nüfus kaydının düzeltilmesi davalarında tanık dâhil her türlü delile başvurulabilir. Kayıt düzeltme davaları 5490 s.K. m.36 uyarınca yerleşim yeri asliye hukuk mahkemesinde açılır.

HUKUKİ SEBEPLER

4721 sayılı TMK m.27, 36, 39; 5490 sayılı Kanun m.35, 36; 6100 sayılı HMK m.119 ve ilgili sair mevzuat.

HUKUKİ DELİLLER

1. Müvekkilin nüfus aile kayıt örneği ve kapsamlı nüfus kaydı (celbi talep olunur)
2. Müvekkilin adres kayıt sistemi kayıtları (celbi talep olunur)
3. Okul, iş yeri, SGK ve banka kayıtları ile kullanılan adı gösterir belgeler
4. Tanık beyanları
5. Her türlü yasal delil

SONUÇ VE İSTEM

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1. Davanın KABULÜ ile müvekkilin nüfus kaydında yer alan "[mevcut ad/soyadı]" ibaresinin "[talep edilen ad/soyadı]" olarak DÜZELTİLMESİNE,
2. Kararın kesinleşmesi hâlinde nüfus kaydına tescili için ilgili nüfus müdürlüğüne müzekkere yazılmasına ve TMK m.27/2 uyarınca ilanına,
3. Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin takdirine

karar verilmesini saygılarımızla vekâleten talep ederiz. [../../20..]

Davacı Vekili Av. [Ad Soyad] (İmza)

EKLER:

1. Vekâletname örneği
2. Nüfus kayıt örneği
3. Kullanılan adı gösterir belgeler