… NÖBETÇİ AİLE MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ'NE

DAVACI : [Ad Soyad] (T.C. Kimlik No: [...........]) [Açık adres]

VEKİLİ : Av. [Ad Soyad] ([Baro] Barosu, Sicil No: [.....]) [Adres / KEP / UETS adresi]

DAVALILAR :

1. [Ad Soyad] (T.C. Kimlik No: [...........])
2. [Ad Soyad] (T.C. Kimlik No: [...........]) [Açık adresler]

KONU : Davalılar arasında [../../20..] tarihinde yapılan evlenmenin mutlak butlanla batıl olduğunun tespiti ve butlanına karar verilmesi talebinden ibarettir.

DAVA DEĞERİ : Maktu

AÇIKLAMALAR

1. Evlenme ve taraflar

Davalılar [../../20..] tarihinde [.....] İlçesi Evlendirme Memurluğu nezdinde evlenmişlerdir. Evlenme, [.....] cilt, [.....] aile sıra ve [.....] sıra numarası ile nüfus kütüğüne tescil edilmiştir.

Müvekkil, işbu davayı açmakta [davalılardan birinin önceki eşi / altsoyu / mirasçısı / diğer ilgili sıfatı] olarak menfaat sahibidir.

2. Mutlak butlan sebebi

4721 sayılı Türk Medenî Kanunu'nun 145. maddesi şu şekildedir:

"Aşağıdaki hâllerde evlenme mutlak butlanla batıldır:1. Eşlerden birinin evlenme sırasında evli bulunması,2. Eşlerden birinin evlenme sırasında sürekli bir sebeple ayırt etme gücünden yoksun bulunması,3. Eşlerden birinde evlenmeye engel olacak derecede akıl hastalığı bulunması,4. Eşler arasında evlenmeye engel olacak derecede hısımlığın bulunması."

Somut olayda [1 / 2 / 3 / 4] numaralı bent uyarınca mutlak butlan sebebi gerçekleşmiştir:

• [(1) numaralı bende dayanılıyorsa:] Davalı [Ad Soyad], dava konusu evlenmenin yapıldığı [../../20..] tarihinde [Ad Soyad] ile evli bulunmaktadır. Önceki evlilik [../../20..] tarihinde kurulmuş olup [hâlen devam etmektedir / boşanma kararı henüz kesinleşmemiştir].
• [(2) numaralı bende dayanılıyorsa:] Davalı [Ad Soyad], evlenme sırasında [.....] sebebiyle sürekli olarak ayırt etme gücünden yoksundur. Bu husus [[.....] tarihli sağlık kurulu raporu / vesayet dosyası] ile sabittir.
• [(3) numaralı bende dayanılıyorsa:] Davalı [Ad Soyad]'da evlenmeye engel olacak derecede akıl hastalığı bulunmaktadır.
• [(4) numaralı bende dayanılıyorsa:] Davalılar arasında [üstsoy-altsoy / kardeşlik / amca-hala-dayı-teyze ile yeğen / evlâtlık ilişkisi] bulunmaktadır.

3. Dava hakkı

TMK m.146 uyarınca "Mutlak butlan davası, Cumhuriyet savcısı tarafından re'sen açılır. Bu dava, ilgisi olan herkes tarafından da açılabilir."

Müvekkilin, yukarıda açıklanan sıfatı nedeniyle ilgili konumunda bulunması sebebiyle işbu davayı açmakta hukuki yararı bulunmaktadır. Dava ayrıca Cumhuriyet Başsavcılığına ihbar edilmiştir.

4. Dava hakkının sınırlanmadığı

TMK m.147 uyarınca "Sona ermiş bir evliliğin mutlak butlanı Cumhuriyet savcısı tarafından re'sen dava edilemez; fakat her ilgili, mutlak butlanın karar altına alınmasını isteyebilir."

Aynı madde uyarınca, ayırt etme gücünün sonradan kazanılması veya akıl hastalığının iyileşmiş olması durumlarında mutlak butlan davasını yalnız ayırt etme gücünü sonradan kazanan veya akıl hastalığı iyileşen eş açabilir. Somut olayda böyle bir durum [bulunmamaktadır / bulunmaktadır].

[Çift evlilik hâlinde:] TMK m.147 uyarınca, evliyken yeniden evlenen bir kimsenin önceki evliliği mutlak butlan kararı verilmeden önce sona ermişse ve ikinci evlenmede diğer eş iyiniyetli ise, bu evlenmenin butlanına karar verilemez. Somut olayda [önceki evlilik sona ermemiştir / diğer eş iyiniyetli değildir].

5. Butlan kararının sonuçları

TMK m.156 uyarınca "Batıl bir evlilik ancak hâkimin kararıyla sona erer. Mutlak butlan hâlinde bile evlenme, hâkimin kararına kadar geçerli bir evliliğin bütün sonuçlarını doğurur."

TMK m.157 uyarınca, mahkemece butlanına karar verilen bir evlilikten doğan çocuklar, ana ve baba iyiniyetli olmasalar bile evlilik içinde doğmuş sayılırlar.

TMK m.158 uyarınca, evlenmenin butlanına karar verilirse, evlenirken iyiniyetli bulunan eş bu evlenme ile kazanmış olduğu kişisel durumunu korur; eşler arasındaki mal rejiminin tasfiyesi, tazminat, nafaka ve soyadı hakkında boşanmaya ilişkin hükümler uygulanır.

6. Yetki, görev ve yargılama usulü

TMK m.160 uyarınca "Evlenmenin butlanı davasında, yetki ve yargılama usulü bakımından boşanmaya ilişkin hükümler uygulanır."

Bu itibarla yetki bakımından TMK m.168 uyarınca eşlerden birinin yerleşim yeri veya davadan önce son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesi yetkilidir.

Görev bakımından 4787 sayılı Kanun'un 4. maddesi uyarınca, 4721 sayılı Kanun'un İkinci Kitabından doğan dava ve işlere aile mahkemesi bakar.

EMSAL YÜKSEK MAHKEME KARARLARI

• Yargıtay 2. HD, 21.04.2026, 2025/5548 E., 2026/4435 K. — Karar oy çokluğuyla verilmiştir; aşağıdaki belirlemeler çoğunluk gerekçesine aittir. Kararda, evlenmenin yokluğu ile butlanı ayrımı yapıldıktan sonra şu tespitlere yer verilmiştir: "Evlenmenin mutlak butlanı (kesin hükümsüzlüğü) kamu düzenini yakından ilgilendirmekte, evlenmenin nispi butlanının kamu düzeniyle bir ilgisi bulunmamaktadır. Ayrıca, eşler tarafından açılacak evlenmenin nispi butlanı, altı ay ve beş yıllık hak düşürücü sürelerle sınırlı tutulmuş iken (4721 sayılı Kanun madde 152), evlenmenin mutlak butlanını dava etme hakkı herhangi bir süreyle sınırlandırılmamıştır." Kararda ayrıca, hâkimin başka bir davada butlan sebebinin varlığını belirlese bile bunu kendiliğinden gözeterek butlana karar veremeyeceği, butlanla sakat bir evlenmenin ortadan kaldırılması için mutlaka bu yönde bir dava açılmış olması gerektiği; aksi takdirde "mutlak butlanla sakat bir evlenme dahi, hâkimin kesinleşmiş kararına kadar varlığını sürdürür ve geçerli bir evliliğin bütün sonuçlarını doğurur (4721 sayılı Kanun madde 156)." belirtilmiştir.

HUKUKİ SEBEPLER

4721 sayılı Türk Medenî Kanunu m.145, 146, 147, 156, 157, 158, 159, 160, 168, 169; 4787 sayılı Kanun m.4; 6100 sayılı HMK m.119 ve ilgili sair mevzuat.

HUKUKİ DELİLLER

1. Davalıların nüfus kayıt örnekleri ve evlenme kütüğü kaydı (celbi talep olunur)
2. [Çift evlilik hâlinde] önceki evliliğe ilişkin nüfus kaydı ve varsa boşanma ilamı (celbi talep olunur)
3. [Ayırt etme gücü/akıl hastalığı hâlinde] sağlık kurulu raporu ve tedavi kayıtları (celbi talep olunur)
4. [Vesayet dosyası] (celbi talep olunur)
5. Evlendirme memurluğu dosyası (celbi talep olunur)
6. Tanık beyanları, bilirkişi incelemesi, keşif ve her türlü yasal delil

Karşı tarafın sunacağı delillere karşı delil sunma hakkımız saklıdır.

SONUÇ VE İSTEM

Yukarıda açıklanan ve Sayın Mahkemenizce resen gözetilecek nedenlerle;

1. Davanın KABULÜ ile davalılar arasında [../../20..] tarihinde yapılan evlenmenin MUTLAK BUTLANLA BATIL OLDUĞUNUN TESPİTİNE ve BUTLANINA,
2. Kararın kesinleşmesi hâlinde nüfus kütüğüne tesciline,
3. Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına

karar verilmesini saygılarımızla vekâleten talep ederiz. [../../20..]

Davacı Vekili Av. [Ad Soyad] (İmza)

EKLER:

1. Vekâletname örneği
2. Nüfus kayıt örnekleri
3. [Varsa] sağlık kurulu raporu
4. [Varsa] önceki evliliğe ilişkin belgeler