… NÖBETÇİ AİLE MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ'NE

DAVACI : [Ad Soyad] (T.C. Kimlik No: [...........]) [Açık adres]

VEKİLİ : Av. [Ad Soyad] ([Baro] Barosu, Sicil No: [.....]) [Adres / KEP / UETS adresi]

DAVALI : [Ad Soyad] (T.C. Kimlik No: [...........]) — müvekkilin eşi [Açık adres]

KONU : [.....] İli, [.....] İlçesi, [.....] Ada, [.....] Parsel sayılı taşınmazın aile konutu olduğunun tespiti ile tapu kütüğüne aile konutu şerhi konulması; ayrıca TMK m.194 uyarınca hâkimin müdahalesi ve dava süresince ihtiyati tedbir talebinden ibarettir.

DAVA DEĞERİ : Maktu

AÇIKLAMALAR

1. Taraflar ve aile konutu

Müvekkil ile davalı [../../20..] tarihinde evlenmiş olup evlilik birliği devam etmektedir. Taraflar [../../20..] tarihinden bu yana [açık adres] adresindeki konutta birlikte oturmaktadır. Bu konut ailenin [.....] yıldır süregelen ortak yaşam merkezidir.

[Taşınmazın maliki davalı eştir / Taşınmaz davalı eş adına kayıtlıdır]. Müvekkil, taşınmazın maliki değildir.

2. Kanuni dayanak

TMK m.194'ün birinci fıkrası şu şekildedir:

"Eşlerden biri, diğer eşin açık rızası bulunmadıkça, aile konutu ile ilgili kira sözleşmesini feshedemez, aile konutunu devredemez veya aile konutu üzerindeki hakları sınırlayamaz."

İkinci fıkra uyarınca "Rızayı sağlayamayan veya haklı bir sebep olmadan kendisine rıza verilmeyen eş, hâkimin müdahalesini isteyebilir."

Üçüncü fıkra uyarınca "Aile konutu olarak özgülenen taşınmaz malın maliki olmayan eş, tapu kütüğüne konutla ilgili gerekli şerhin verilmesini tapu müdürlüğünden isteyebilir."

Dördüncü fıkra uyarınca "Aile konutu eşlerden biri tarafından kira ile sağlanmışsa, sözleşmenin tarafı olmayan eş, kiralayana yapacağı bildirimle sözleşmenin tarafı hâline gelir ve bildirimde bulunan eş diğeri ile müteselsilen sorumlu olur."

3. Somut talep

[a) Şerh talebi:] Müvekkil, TMK m.194/3 uyarınca [../../20..] tarihinde [.....] Tapu Müdürlüğüne başvurmuş; başvuru [reddedilmiştir / sonuçlandırılmamıştır]. Bu nedenle taşınmazın aile konutu olduğunun tespiti ile tapu kütüğüne şerh verilmesi talep edilmektedir.

[b) Hâkimin müdahalesi talebi:] Davalı eş, [../../20..] tarihinde aile konutunu [devretmek / üzerinde ipotek tesis etmek / kira sözleşmesini feshetmek] üzere girişimde bulunmuş; müvekkilin rızası bulunmamaktadır. TMK m.194/2 uyarınca hâkimin müdahalesi talep olunur.

4. İhtiyati tedbir talebi

Dava konusu taşınmazın üçüncü kişilere devri hâlinde telafisi güç zararlar doğacağından, 6100 sayılı HMK'nın 389 ve devamı maddeleri uyarınca taşınmazın devrinin ve üzerinde ayni hak tesisinin önlenmesi amacıyla tapu kaydına ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini talep ederiz.

5. Yetki ve görev

TMK m.201'in birinci fıkrası uyarınca "Evlilik birliğinin korunmasına yönelik önlemler konusunda yetkili mahkeme eşlerden herhangi birinin yerleşim yeri mahkemesidir."

Görev bakımından 4787 sayılı Kanun'un 4. maddesi uyarınca aile mahkemesi görevlidir.

EMSAL YÜKSEK MAHKEME KARARLARI

• Yargıtay 2. HD, 30.06.2026, 2026/3336 E., 2026/7462 K. — Karar oy birliğiyle verilmiştir. Kararda şerhin niteliği şöyle belirlenmiştir: “Bu nedenle aile konutu şerhi konulduğunda, konulan şerh "Kurucu" değil "Açıklayıcı" şerh özelliğini taşımaktadır.” TMK m.194 ile getirilen sınırlandırma bakımından “Anılan madde hükmü ile getirilen sınırlandırma "Emredici" niteliktedir.” denilmiş; kapsamı ise “eşlerden biri diğer eşin "Açık rızası bulunmadıkça" aile konutu ile ilgili kira sözleşmesini feshedemez, aile konutunu devredemez ve aile konutu üzerindeki hakları sınırlayamaz.” şeklinde ifade edilmiştir. Rızanın şekli yönünden “Madde eşin izni için bir geçerlilik şekli öngörmemiştir.” ve “iznin "Açık" olması gerekir.” tespitleri yapılmış, açık rıza alınmadan yapılan devir işleminin geçersiz olduğu kabul edilerek hüküm bozulmuştur.

HUKUKİ SEBEPLER

4721 sayılı Türk Medenî Kanunu m.186, 193, 194, 195, 199, 201; 4787 sayılı Kanun m.4; 6100 sayılı HMK m.119, 389 vd. ve ilgili sair mevzuat.

HUKUKİ DELİLLER

1. Tarafların nüfus kayıt örnekleri ve evlilik kaydı
2. Taşınmaza ait tapu kaydı ve tapu müdürlüğü işlem dosyası (celbi talep olunur)
3. Müvekkilin tapu müdürlüğüne yaptığı başvuru ve cevabı
4. Adres kayıt sistemi kayıtları (celbi talep olunur)
5. Elektrik, su, doğalgaz ve internet abonelik kayıtları (celbi talep olunur)
6. [Kira ile sağlanmışsa] kira sözleşmesi ve kiralayana yapılan bildirim
7. Tanık beyanları, keşif, bilirkişi incelemesi ve her türlü yasal delil

Karşı tarafın sunacağı delillere karşı delil sunma hakkımız saklıdır.

SONUÇ VE İSTEM

Yukarıda açıklanan ve Sayın Mahkemenizce resen gözetilecek nedenlerle;

1. Öncelikle İHTİYATİ TEDBİR yoluyla dava konusu taşınmazın devrinin ve üzerinde ayni hak tesisinin önlenmesine,
2. Dava konusu taşınmazın AİLE KONUTU OLDUĞUNUN TESPİTİNE ve tapu kütüğüne AİLE KONUTU ŞERHİ konulmasına,
3. TMK m.194/2 uyarınca hâkimin müdahalesine karar verilerek davalının aile konutu üzerindeki tasarruf işlemlerinin müvekkilin açık rızasına bağlanmasına,
4. Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına

karar verilmesini saygılarımızla vekâleten talep ederiz. [../../20..]

Davacı Vekili Av. [Ad Soyad] (İmza)

EKLER:

1. Vekâletname örneği
2. Nüfus kayıt örnekleri
3. Tapu kaydı örneği
4. Tapu müdürlüğü başvurusu ve cevabı
5. Abonelik ve adres kayıtları